Birleşik Krallık'ta yaklaşık 80 milyon dişbudak ağacını tehdit eden ölümcül mantar hastalığına karşı mücadele başlatıldı. İngiltere'nin araştırma ve inovasyon kurumu ARIA tarafından finanse edilen 54 milyon sterlinlik program kapsamında, bilim insanları bu ağaçları yok edebilecek mantara karşı aşı geliştirmeyi hedefliyor.
Uzmanlar, 'ash dieback' olarak bilinen bu mantar hastalığının önümüzdeki yıllarda dişbudak ağaçlarının büyük bir bölümünü ortadan kaldırabileceği konusunda uyarıyor. Hastalık, ağacın yapraklarından dallarına kadar ilerleyerek zamanla ölümüne neden oluyor. Araştırmacılar, geleneksel koruma yöntemlerinin yanı sıra biyoteknoloji ve gen düzenleme gibi yenilikçi yaklaşımlarla ağaçların hastalıklara karşı direncini artırmanın yollarını arayacak. Program kapsamında, bazı ağaçların genetik yapılarında değişiklikler yaparak daha hızlı büyümeleri de incelenecek. Geliştirilen yöntemlerin güvenliği ve doğaya etkileri detaylı olarak değerlendirilecek olup, 2030 yılından önce doğaya deneysel salım yapılmaması öngörülüyor.
Programın hayvanlar alemini kapsayan diğer önemli bir ayağında ise gen düzenleme yöntemleriyle bazı kelebek türlerinin değişen çevre koşullarına daha dayanıklı hale getirilmesi hedefleniyor. Bombus arıları da bu çalışma kapsamındaki türler arasında yer alıyor. Ayrıca, kurbağa ve semenderlerde ölümcül olabilen chytrid mantarına karşı koruma sağlamak amacıyla özel deri bakterileri geliştirilecek. Bu yöntemin amacı, yararlı bakterilerin hayvanların derisinde doğal bir savunma mekanizması oluşturup oluşturamayacağını gözlemlemek.
Yaklaşık 30 milyon sterlinlik ilk iki yıl bütçesinin ardından, başarılı bulunan projelere ek olarak 24 milyon sterlin daha aktarılması planlanıyor. Toplamda 54 milyon sterline ulaşacak olan bu bütçeyle, araştırmacılar yeni yöntemlerin mevcut doğa koruma çalışmalarını tamamlayıcı bir araç olarak kullanılması ve baskı altındaki türlerin korunmasına katkı sağlaması amaçlanıyor.
