UNICEF'in 21 ülkedeki çocuklara yönelik hazırladığı rapor, dijital teknolojilerin cinsel istismar ve sömürüdeki yaygın rolünü gözler önüne seriyor. Rapora göre, 15 milyondan fazla çocuk istemeden cinsel içeriklere maruz kalırken, 9 milyon çocuğun rızası dışında cinsel içerikli konuşmalara katılması veya görüntü paylaşması istendi. Ayrıca 4 milyon çocuğun cinsel içerikli görüntüsü, onların izni olmadan yayımlandı. Çocukların yaşadıklarını bildirmeme eğilimi nedeniyle, bu sayıların gerçek boyutunun çok daha yüksek olduğu tahmin ediliyor.
Araştırmada vakaların yaklaşık yüzde 60'ının Instagram, TikTok ve gibi sosyal medya platformlarında, yüzde 14'ünün ise çevrimiçi oyunlarda gerçekleştiği belirtildi. Failin, vakaların yüzde 57'sinde akranlar, romantik partnerler, arkadaşlar ve aile üyeleri dahil olmak üzere çocuğun tanıdığı biri olduğu tespit edildi. Bu durum, çevrimiçi istismarın çoğunlukla yabancılar tarafından yapıldığı yönündeki yaygın kanıyı sorgulatıyor. Bununla birlikte, çocukların yüzde 38'i istismarcısıyla ilk kez çevrim içi ortamda karşılaştı. Sahte hesaplar ve özel mesajlaşma özellikleri, istismarın kolaylaşmasına zemin hazırlıyor.
Teknoloji aracılığıyla sömürüye maruz kalan çocuklarda intihar eğilimi ve kendine zarar verme olasılığının dört kat arttığı, kaygı düzeylerinin ise önemli ölçüde yükseldiği analiz edildi. Gazi Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Galip Yüksel, Türkiye'de ulusal ölçekte güncel bir araştırmanın bulunmadığına dikkat çekti. Ankara Çocuk İzlem Merkezi dosyaları üzerinde yapılan bir çalışmada, cinsel istismar iddiasıyla merkeze başvuran 3 bin 429 çocuktan 135'inin istismarcısıyla internet aracılığıyla tanıştığı belirlendi. Bu çocukların yüzde 94.8'inin kız olduğu ve yaş ortalamasının 15.6 olduğu saptandı. Ailelerin neredeyse tamamının düşük sosyoekonomik düzeyde olduğu gözlemlendi.
Prof. Dr. Yüksel, istismarcıların ellerindeki görüntüleri şantaj aracı olarak kullanabildiğini belirtti. Görüntü olmasa bile tehdidin işe yarayabildiğini vurgulayan Yüksel, bazı faillerin görüntüleri yaydığını veya sattığını söyledi. Yapay zekanın ise bu durumu daha da ileri taşıyarak, gerçekte fotoğraf göndermemiş bir çocuğun yüzünü başka bir bedene yerleştirebildiğini ifade etti. Görüntünün sahte olmasına rağmen, çocuğun yaşadığı utancın gerçek olduğunu dile getirdi. Çocukların büyük çoğunluğunun (%41) yaşadıklarını kimseye anlatmadığını, kızların suçlanmaktan, erkeklerin ise ciddiye alınmamaktan korktuğunu belirtti. Telefonlarının elinden alınacağı endişesi taşıyan bazı çocuklar ise yaşadıklarının istismar olduğunu fark etmiyor.
