Deprem gibi büyük felaketlerde enkaz altında mahsur kalanlar için bir gün böceklerden oluşan bir filo hayat kurtarıcı olabilir. Biyrobotik mühendisleri, arama kurtarma görevleri için kamera ve minyatür tıbbi enjektörlerle donatılmış sibernetik böceklerin tasarımını üzerinde çalışıyor.
Bu böcekler, kurtarma ekiplerinin ulaşamayacağı kadar tehlikeli olan çökmüş binalar, mağaralar veya diğer yerlerde mahsur kalan kişilere acil yardım ulaştırmak üzere tasarlanmıştır. Queensland Üniversitesi biyrobotik araştırmacıları ve New South Wales Üniversitesi (UNSW) biyomedikal mühendislerinin geliştirdiği bu “paraborglar”, böceklerin hareket kabiliyetini bir sensörden küçük bir ilk müdahale ekibine dönüştürüyor.
Araştırmacılardan Thang Vo-Doan, sibernetik böceklerin geçmişte mobil sensörler olarak kullanıldığını ancak artık bir sonraki adımı atarak, birini bulduklarında yardım edebilme yeteneği kazandıklarını belirtti. Bu çalışma kapsamında, Kuzey Queensland'e özgü dev kazıcı hamam böceği (Macropanesthia rhinoceros) türü, hafif elektronikler ve kameralarla donatıldı.
Ayrıca, türe özel olarak uzaktan aktive edilebilen otomatik enjeksiyon sistemleri de entegre edildi. Vo-Doan, “Doğal biyomekaniklerini güçlendirmek, bu sibernetik böceklerin, dar ve enkaz dolu alanlarda sıkışmış insanlara doğrudan erişim mümkün olmadığında zamanında acil yardım sağlamasına olanak tanıyabilir” dedi. Böcekler, elektrot ve mikroçip takılırken anestezi altında tutuluyor ve kablolar çıkarıldıktan sonra diğer hamam böcekleri kadar yaşayabiliyor.
Yapılan prototip testlerinde, paraborglar hedefe yakın mesafede (15 cm içinde) %95 başarı oranı gösterdi. Navigasyon ve enjeksiyon görevini tamamlama oranı ise denemelerin %72'sinde başarıyla sonuçlandı. Doktora öğrencisi Hai Nhan Le, paraborgların doğru konumlandırılmasının önemli mühendislik zorluklarından biri olduğunu vurguladı.
Le, “Sibernetik böceğin hedefe ulaşması, kendini doğru bir şekilde konumlandırması ve enjeksiyonu yapabilecek kadar stabil kalması gerekiyor. Birçok insan dev bir hamam böceğinin kendilerine doğru koşuşturmasından hoşlanmayabilir, ancak enkaz altında sıkışmış veya yardım ihtiyacı olan biri için bu, yaşam ile ölüm arasındaki farkı yaratabilir” diye ekledi.
Fire and Rescue NSW Süperintendanı Tim Hassiotis, bu teknolojinin kurtarma ekiplerinin erişim alanını genişletebileceğini söyledi. Hassiotis, “Sibernetik böcekler bizim giremediğimiz alanlara güvenli bir şekilde girip, kurbanları bulabilir ve nihayetinde acil bakım sağlayabilirse, kentsel arama kurtarma alanında değerli bir araç haline gelebilirler” dedi. Vo-Doan, uzun vadeli vizyonlarının, bireylerin tamamlayıcı roller üstlendiği özelleşmiş sibernetik böcek sürüleri konuşlandırmak olduğunu belirtti. Vo-Doan, “Umarım önümüzdeki beş ila on yıl içinde, gerçek acil durumlarda insanlara yardım etmek üzere sibernetik böcek kurtarma ekipleri konuşlandırıldığını görebiliriz” diye ekledi.
