NASA'nın uzun yıllara dayanan gözlemlerine dayanan yeni veriler, küresel hava sistemlerini etkileyen El Nino olayının güçlendiğine işaret ediyor. Uzmanlar, bu durumun deniz ekosistemleri ve dolayısıyla balıkçılık sektörü üzerinde ciddi etkileri olabileceği konusunda uyarıyor.
Araştırmaların merkezinde yer alan fitoplanktonlar, deniz ekosistemlerinin temelini oluşturuyor. Bu mikroskobik canlılar, okyanus akıntılarıyla yüzeye çıkan besin açısından zengin sularla besleniyor. Ancak deniz yüzeyindeki sıcaklıkların artması, bu besin maddelerinin yüzeye ulaşmasını engelleyerek fitoplanktonların 'besin stresi' yaşamasına neden oluyor. Bu durum, plankton popülasyonlarının zayıflamasına ve üreme oranlarının düşmesine yol açıyor.
Okyanus Biyolojisi ve Biyokimyası Programı Bilimcisi Laura Lorenzoni, fitoplanktonların deniz besin ağının temelini oluşturduğunu vurguladı. Planktonlardaki zayıflamanın, denizdeki tüm yaşamı etkileyebileceği belirtiliyor. Bu zincirleme reaksiyonun, balıkçılık faaliyetlerini ve deniz ürünleri ekonomisini de olumsuz etkilemesi bekleniyor. Bilim insanları, sofralarımıza gelen balık ve diğer deniz ürünlerinin miktarının ve fiyatlarının bu durumdan etkilenebileceği konusunda uyarıyor.
NASA'nın Aqua uydusundaki sensörler aracılığıyla elde edilen uydu verileri, fitoplanktonların karbon ve klorofil oranlarını izleyerek El Nino'nun etkilerini tespit etti. Klorofil miktarındaki azalma, planktonların stres altında olduğunun önemli bir göstergesi olarak kabul ediliyor. Ayrıca, 'Prochlorococcus' adlı mikrobun DNA yapısında tespit edilen genetik işaretler de bu besin stresini doğruladı.
Özellikle subtropikal girdap alanları gibi nispeten sakin su hareketlerine sahip bölgelerde, yüzeydeki sıcak su tabakasının besin açısından zengin soğuk suların yukarı çıkmasını engellediği belirtiliyor. Bu durumun, özellikle Güney Pasifik'te azot ve demir eksikliğini kritik seviyelere taşıdığı gözlemlendi.
Bilim insanları, 2015-2016'daki güçlü El Nino olayını da inceleyerek, deniz yüzeyi sıcaklıklarındaki artışın ve besin taşınımının durmasının planktonlar üzerindeki olumsuz etkilerini ortaya koydu. Gelecekte yaşanabilecek daha güçlü El Nino olaylarının bu etkileri daha da ağırlaştırabileceği öngörülüyor. Mevcut veriler, 'Süper El Nino' olayının gerçekleşme olasılığının yüzde 60'ın üzerine çıktığını gösteriyor.
