İskoçya'da veri merkezlerini inşa etmeye teşvik etmek amacıyla oluşturulan İskoç hükümet politikası, önemli miktarda karbon emisyonunun dikkate alınmamasına yol açabilir. Bu durum, yerel bir yardım kuruluşunun yaptığı analizle ortaya çıktı.
İskoçya'nın ekonomik kalkınma hedeflerinin merkezinde yer alan 'yeşil veri merkezleri', Birleşik Krallık genelinde yapay zeka yatırımlarını ülkeye çekme çabalarının bir parçası olarak ulusal politikaya dahil edilmiş durumda.
Ancak, İskoçya'da 'yeşil veri merkezi' tanımının net olmadığı belirtiliyor. Edinburgh merkezli Action to Protect Rural Scotland (APRS) adlı yardım kuruluşuna göre, bu durum mevcut yapay zeka gelişmelerinin kendilerini 'yeşil' olarak adlandırırken, iklim üzerindeki etkilerinin göz ardı edilmesine neden olabilir.
Highlands and Islands bölgesini temsil eden Yeşil Parti Milletvekili Ariane Burgess, "'Yeşil veri merkezi'nin ne anlama geldiği ve devasa enerji taleplerinin şebeke altyapımız tarafından nasıl karşılanacağı konusunda acilen şeffaflığa ihtiyacımız var. Şu ana kadar İskoç hükümetinden aldığımız yanıtlar herhangi bir açıklama sağlamadı." dedi.
Glasgow yakınlarındaki Lanarkshire'da, 8,2 milyar sterlinlik özel yatırım desteği olduğu iddia edilen bir yapay zeka büyüme bölgesi de dahil olmak üzere, İskoçya'da on ikiden fazla veri merkezi planlama izni alma sürecinde bulunuyor. Bu veri merkezlerinin toplamda yaklaşık 6,2 GW güç kullanması bekleniyor; bu rakam, İskoçya'nın kış aylarındaki toplam zirve güç kullanımının bir buçuk katına denk geliyor.
Nisan ayında, Birleşik Krallık Ulusal Enerji Sistemi Operatörü (Neso) CEO'su Fintan Slye, veri merkezi geliştiricilerini, daha az şebeke kısıtlamasıyla yenilenebilir enerji oranının daha yüksek olduğu İskoçya'da inşaat yapmaya teşvik etti. Slye, bir konferansta yaptığı konuşmada, "Eğer dinleyiciler arasında büyük bir veri merkezi varsa ve İskoçya'ya gitmek istiyorsa, lütfen benimle konuşsun, size yardım edeceğiz." ifadelerini kullandı.
APRS, bir veri merkezi projesini 'yeşil' olarak adlandırmanın ve bunu İskoçya'nın hedefleriyle uyumlu olarak sunmanın, projelerin yerel yönetimlerden olumlu muamele görmesine olanak tanıyabileceğini savunuyor. Edinburgh'da bu yıl bir veri merkezinin, APRS'ye göre 100.000 rölantideki otomobile eşdeğer 200 dizel yedek jeneratör içermesine rağmen yerel makamlara sunduğu belgelerde 'yeşil veri merkezi' olduğunu savunduğu belirtildi.
Bir planlama komitesinin, İskoçya'nın temel politikası olan Ulusal Planlama Çerçevesi 4'te (NPF4) 'yeşil veri merkezleri'ne dair bir tanım olmamasına rağmen bu tanımı kabul ettiği görüldü. Çerçeve, 'yeşil veri merkezleri'ni daha büyük bir ulusal önceliğin parçası olarak belirtiyor ve bunların sera gazı emisyon azaltım hedeflerine ulaşmada 'genel olarak ihmal edilebilir bir etkiye' sahip olacağını ifade ediyor.
APRS, NPF4'ün bu sonuca ulaşmak için kullandığı temel analizin, ChatGPT'nin yayınlanmasından önce, 2022'de yapıldığını ve o zamandan beri güncellenmediğini tespit etti. O dönemdeki analistler, veri merkezi kullanımından kaynaklanan emisyonlardaki herhangi bir artışın, insanların daha az seyahat etmesiyle emisyonlardaki azalma ile dengeleneceği sonucuna varmıştı. Bu durum, yapay zekanın gelişimini veya potansiyel olarak devasa enerji tüketimini hesaba katmıyor.
APRS Direktörü Kat Jones, "Hiper ölçekli veri merkezlerinin devasa karbon ayak izinin, planlama çerçevemizin sera gazı analizinden tamamen hariç tutulduğunu öğrenmek şok edici." dedi.
Geçen hafta enerji şirketi temsilcileri, 100'den fazla veri merkezi projesinin gaz bağlantısı talep ettiğini doğruladı. Bu durum, ulusal şebekeye bağlanmadaki uzun bekleme süreleri nedeniyle enerji ihtiyaçlarını gaz yakarak karşılama planlarını gösteriyor. Yetkililer, bu gaz bağlantılarının Birleşik Krallık'ın iklim hedefleri için "ilginç bir soru" ortaya çıkardığını belirtti.
İskoç hükümeti sözcüsü yaptığı açıklamada, "İskoçya, yeşil veri merkezleri için önemli güçlü yönlere sahip: bol miktarda yenilenebilir enerji, yüksek vasıflı iş gücü ve dayanıklı fiber omurgası. Amacımız, İskoçya'nın net sıfır hedefleriyle uyumlu hale getirirken ve topluluklar için faydalar sağlarken ekonomik büyümeyi destekleyen veri merkezlerine ticari yatırım sağlamaktır." dedi.
