Teknoloji şirketi Google, salgın hastalıkları önleme amacıyla ABD hükümetinden California ve Florida eyaletlerinde 32 milyon kısırlaştırılmış erkek sivrisinek salmak için izin talep etti.
Şirketin yürüttüğü "Debug" programı kapsamında, hastalık taşıyan sivrisinek popülasyonunu azaltmak hedefleniyor. Sivrisinekler, dang humması, Batı Nil virüsü, Zika ve sıtma gibi ölümcül hastalıkların yayılmasına neden oluyor.
ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA), Google'ın iki yıl boyunca yıllık 16 milyona kadar sivrisinek salma talebini inceliyor. Kamuoyu görüş sürecinin ardından EPA'nın bu deneysel kullanıma izin verip vermeyeceği belirlenecek.
Google'ın yönteminde, laboratuvarda yetiştirilen ve "wolbachia" bakterisiyle enfekte edilen erkek sivrisinekler kullanılıyor. Bu bakteri, erkek sivrisineklerin vahşi doğadaki dişi sivrisineklerle üremesini engelleyerek yumurtaların çatlamamasını sağlıyor ve böylece sivrisinek nüfusunu azaltıyor. Erkek sivrisinekler insanları ısırmıyor ve hastalık taşımıyor.
Başlangıçta Alphabet'in sağlık ve yapay zekâ şirketi Verily bünyesinde bir proje olarak başlayan "Debug", Aralık 2024 itibarıyla tamamen Google'ın sorumluluğuna geçti. Şirket, geleneksel yöntemlerin yetersiz kaldığını ve pestisit kullanımının toksik etkiler barındırdığını belirtiyor.
Google, ilk etapta dang humması, Zika ve sarı humma gibi hastalıkların yayılmasından sorumlu olan "Aedes aegypti" türüne odaklanıyor. Yapay zekâ destekli bilgisayarlı görü teknolojisi kullanılarak erkek ve dişi sivrisinekler ayrılıyor ve erkekler kontrollü bir şekilde doğaya salınıyor.
Singapur'da gerçekleştirilen denemelerde, milyonlarca kısır erkek sivrisineğin salınmasının ardından 6 ila 12 ay içinde "Aedes aegypti" nüfusunda yüzde 80-90 oranında azalma ve dang humması vakalarında yüzde 70'ten fazla düşüş gözlemlendiği bildirildi. Debug Programı Başkanı Linus Upson, Singapur'daki başarının ardından teknolojiyi Asya'daki diğer bölgelere de yaymayı hedeflediklerini belirtti.
