Avrupa'da hobi pazarında yüksek değerlere ulaşan Büyük Afrika Hasatçı Karıncaları (Messor Cephalotes), kontrolsüz ticaretleri nedeniyle doğal yaşam alanları ve ekosistemler için önemli riskler barındırıyor. Kenya'da son dönemde artan karınca kaçakçılığı vakaları, bu durumun ciddiyetini gözler önüne seriyor.
Kenya Yaban Hayatı Koruma Kurumu, son zamanlarda düzenlediği operasyonlarda, özellikle "Messor Cephalotes" türüne ait binlerce karıncayı yurt dışına kaçırılmak üzereyken ele geçirdi. Dünyanın en büyük karınca türlerinden olan bu canlılar, hobi amaçlı karınca besleyenler arasında büyük ilgi görüyor ve bir kraliçe karıncanın piyasa değeri 200 euroyu aşabiliyor.
Kenya'da yabani hayvanların yurt dışına çıkarılması yasak olup, bu tür kaçakçılık faaliyetlerine karşı sert yasalar uygulanıyor. Nisan ayında karıncaları yurt dışına çıkarmaya çalışan bir kişi, biyokorsanlık suçundan bir yıl hapis cezasına çarptırıldı. Yargıç, bu tür eylemlerin ekolojik etkileri göz önüne alındığında cezaların caydırıcı olması gerektiğini belirtti.
Karıncaların doğal yaşam alanlarından koparılması, Afrika'daki ekolojik işlevlerini olumsuz etkiliyor. Avrupa'ya kaçak yollarla getirilen kolonilerin doğaya karışması ise yerel türler ve altyapı üzerinde yeni riskler oluşturma potansiyeli taşıyor. Geçtiğimiz yıl, "Karınca Çetesi" olarak adlandırılan bir grup, 5 bin 500 kraliçe karıncayı Avrupa'ya kaçırmaya çalışırken yakalanmış ve yaklaşık 5 bin euro para cezasına çarptırılmıştı.
Böcek bilimci Dino Martins, bu tür vakalarda sık sık havalimanına çağrıldığını belirterek, özellikle kraliçe karıncaların toplanmasının yeni kolonilerin oluşumunu engellediğini ve bunun Kenya ekosistemine zarar verdiğini vurguluyor. Karıncalar, ot tohumlarını taşıyarak savananın yeniden yeşermesine katkıda bulunuyor ve kraliçe karıncaların toplanması bu süreci sekteye uğratıyor.
Avrupa'da özellikle gençler arasında karıncaları evcil hayvan olarak besleme eğilimi yaygınlaşıyor. Cam teraryumlarda tutulan karınca kolonileri, egzotik türlerin kış uykusuna yatmaması nedeniyle yıl boyunca ilgi çekiyor. Çevrim içi mağazalar aracılığıyla kolayca sipariş edilebilen bu karıncaların Avrupa'ya nasıl getirildiği konusundaki sorulara satıcılar genellikle yanıt vermiyor. Ticaretin büyük ölçüde hukuki bir gri alanda yürütülmesi, bu durumun devam etmesine neden oluyor. Nesli Tehlike Altındaki Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşme (CITES) kapsamında tehdit altındaki türler arasında sayılmayan karıncaların ticareti dünya çapında yasaklanmış değil.
